صفحات بعد آورده‌ايم و مربوط به سال 900 هجرى است ، به شرح كاملى از چشمه‌ها ، بقعه‌ها ، قنات‌ها و همين آسياب در آن آمده است . البته سياحان و سفرنامه‌نويسان خارجى هم كه در عصر قاجار ديدارى از اين محيط داشته‌اند ، شرح جالبى را از خود بيادگار باقى نهاده‌اند كه به دو تاى از آنها در زير اشاره مىگردد . رابينو در اين‌باره مىنويسد : « پس از كردمحله باز به جاده شاه عباسى افتاديم . ميان كردمحله و دهكدهء كفشگيرى درهء عميقى به نام سياه‌دره ( ميان دره فعلى ) واقع است . جاده از ميان گندمزارهاى چهارده به طرف دهكدهء الوار ادامه پيدا مىكند . سپس از نهر دنگلان و دهكده‌اى به همين نام عبور كرديم و دهكدهء شاه‌ده را از دور مىديديم . پس از عبور از مسيرى خشك به امامزاده روشن‌آباد كه گورستان بزرگى اطراف آن است رسيديم . اين مقبره گنبدى دارد كه سابقا از كاشى آبىرنگ پوشيده بوده است . اما امروزه محل استراحت گروهى از كبوتران است . در آنجا مقبرهء ابراهيم و محمد برادران امام رضا واقع هستند . درهاى امامزاده از چوب كاج است و آيات قرآنى به صورت زيبايى بر آنها كنده شده‌اند . صندوق چوبى امامزاده عمل استاد حاجى عبد الله به تاريخ 879 قمرى مىباشد . خطاط آن نظام نامى است . يكى از درهاى صحن عمل استاد كاظم بن على نيشابورى و تاريخ آن 877 قمرى مىباشد . . . مرقد اين امامزادگان كه مشهور به مزار روشن‌آباد و نزديك شارع عام كه به جانب ولايت سارى ميرود و حد غربى آن بعضى متصل به چشمه آب روشن‌آباد است . درختان چنار و بعضى ديگر با حدود ثلاثة باقيه از رقبات موقوفات مظفر الدين بتكچى است كه مورخ 900 هجرى قمرى مىباشد » . 4 ملكونف نيز دربارهء امامزاده روشن‌آباد مىنويسد : « امامزاده روشن‌آباد يا امامزاده عبد الله ، در سه فرسخى خرابه شهر آستانة روشن‌آباد يا رستم‌آباد و از اولاد امام موسى الكاظم است » . 5 در صفحات بعد به ارائه چند تصوير قديمى و جديد مربوط به بناى امامزاده روشن‌آباد مىپردازيم .